अपठितावबोधनम् (समयस्य महत्त्वम्) | CBSE Board Pattern 2026
CBSE Board Exam Pattern 2026 के अनुसार संस्कृत अपठितावबोधनम् — समयस्य महत्त्वम् विषय पर अभ्यास प्रश्नों सहित।
By SanskritLearn
खण्डः ‘क’
अपठितावबोधनम्
(10 अङ्काः)
अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा प्रदत्तप्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतेन लिखत—
समयस्य महत्त्वं सर्वैः ज्ञातव्यम्। समयः अमूल्यः अस्ति। यः जनः समयस्य सदुपयोगं करोति, सः जीवने सफलः भवति। छात्राणां जीवने समयपालनं अत्यन्तम् आवश्यकम् अस्ति। समयेन विद्यालयं गन्तव्यम्, समयेन पाठः पठनीयः, समयेन कार्याणि करणीयानि। यः समयं नष्टं करोति, सः पश्चात्तापं करोति। अतः अस्माभिः समयस्य सम्मानः कर्तव्यः।
---
(अ) एकपदेन उत्तरत — *(केवलं प्रश्नद्वयम्)*
2×1=2
(i) कस्य महत्त्वं सर्वैः ज्ञातव्यम्? (ii) समयः कीदृशः अस्ति? (iii) कः जीवने सफलः भवति?
---
(आ) पूर्णवाक्येन उत्तरत — *(केवलं प्रश्नद्वयम्)*
2×2=4
(i) छात्राणां जीवने किं आवश्यकम् अस्ति? (ii) यः समयं नष्टं करोति, सः किं करोति? (iii) अस्माभिः किं कर्तव्यम्?
---
(इ) अस्य गद्यांशस्य कृते उचितं शीर्षकं संस्कृतेन लिखत।
1×1=1
---
---
(ई) यथानिर्देशम् उत्तरत — *(केवलं प्रश्नत्रयम्)*
3×1=3
(i) ‘अमूल्यः’ इत्यस्य विशेष्यपदं गद्यांशात् चिनुत— (A) समयः (B) छात्रः (C) जनः (D) जीवनम्
(ii) ‘करोति’ क्रियापदस्य कर्तृपदं किम्? (A) छात्रः (B) जनः (C) सः (D) समयः
(iii) ‘सफलः’ इत्यस्य विलोमपदं किम्? (A) उत्तमः (B) असफलः (C) योग्यः (D) धन्यः
(iv) ‘गन्तव्यम्’ इत्यस्य धातुः कः? (A) गम् (B) पठ् (C) कृ (D) भू